طبق ماده واحده قانون استفاده از خدمات تخصصی و حرفهای حسابداران ذیصلاح به عنوان حسابدار رسمی مصوب ۲۱/۱۰/۱۳۷۲ به منظور اعمال نظارت مالی بر واحدهای تولیدی، بازرگانی و خدماتی و همچنین حصول اطمینان از قابل اعتماد بودن صورتهای مالی واحدهای مزبور در جهت حفظ منافع عمومی، صاحبان سهام و دیگر اشخاص ذیحق و ذینفع، به دولت اجازه داده شد، حسب مورد و نیاز، ترتیبات لازم را برای استفاده از خدمات تخصصی و حرفهای حسابداران ذیصلاح به عنوان حسابدار رسمی در موارد حسابرسی و بازرسی قانونی شرکتهای پذیرفته شده یا متقاضی پذیرش در بورس اوراق بهادار، شرکتها و مؤسسات موضوع بندهای (الف) و (ب) ماده ۷ اساسنامه قانونی سازمان حسابرسی مصوب ۱۳۶۶و حسابرسی شرکتهای غیر سهامی و مؤسسات انتفاعی و غیر انتفاعی، و حسابرسی مالیاتی اشخاص حقیقی و حقوقی به عمل آورد.
براساس همین قانون جامعه حسابداران رسمی ایران تشکیل شد و اکنون بیش از دو دهه از فعالیت آن میگذرد. به همین مناسبت با توجه به آغاز کار دولت چهاردهم پرسشهایی را از جمعی از صاحبنظران حرفهی حسابرسی مطرح ساختیم تا ارتباط کنونی و بالقوه حرفه حسابرسی و ارکان اقتصادی دولتها را مورد بازبینی انتقادی قرار دهیم.
غلامحسین دوانی:
حسابداری ابزار پیشرفت و توسعه جهان سرمایهداری به شمار میرود. اگر حسابداری را علم مهندسی ساختوساز مالی و حسابرسی را علم مهندسی نظارت براین ساختوساز مالی تلقی کنیم بدون شک حرفه حسابداری بهطور اعم و حسابرسی بهطور اخص هنوز نتوانسته مأموریت اصلی خودر ا به شکل مطلوبی که استفادهکنندگان ازاین حرفه انتظاردارند انجام دهند.
اما اگر محدودیتهای ساختاری سیاسی -اقتصادی کشوررا به عنوان عامل بازدارنده توسعه حرفه در نظر بگیریم جامعه حسابداران رسمی در دو دهه اخیر موجبات شفافسازی و اعمال حکمرانی مالی منبعث از حکمرانی مالیاتی را برای دولت فراهم کرده است. از طرف دیگر محدوده حسابرسی فعالیتهای اقتصادی نیز با درنظر داشتن محدودیتهای ساختاری و قانونی نیز گسترش یافته است.
اگرچه هنوز ظرفیتهای بهکارنگرفته در این محدوده بسیار زیاد است و دولت اگر علاقمند به توسعه پایدار و دستیابی به درآمدهای پایدار برای این توسعه است ناچار باید محدودیتهای ساختاری و محیطی را برطرف و در امر توسعه حرفه مشارکت فعال نماید. بهطور مثال حدود ده درصد دانشجویان کشوردر رشته حسابداری و رشتههای مرتبط با آن به تحصیل اشتغال دارند اما هیچ برنامهای برای جذب و اشتغال آنان از طرف دولتها تاکنون ارائه نشده است.
انتظار میرود دولت آقای پزشکیان که ادعای استفاده از نیروی انسانی موجود و ظرفیتهای بکارنگرفته را دارد بتواند از همیاری جامعه حسابداران رسمی ایران برای این امر استفاده نماید. در غیر اینصورت شک نداشته باشید خود دولت هم در نظارت مالی و شفافسازی دچار مشکل خواهد شد زیرا حسابرسان چشم بیدار ملت در حوزه نظارت مالی بهطور کلی و فراتر از دیوان محاسبات و سازمان حسابرسی هستند.
حضور حسابداران رسمی در بازار سرمایه و پول کشور غیر قابلانکار است اما اگر دولت برخلاف دولتهای قبلی صرفاً در محدوده شعار باقی نماند میتواند این حضور را به یک نیروی مادی نیرومند در برنامهریزیهای مالی و بودجهای، شفافسازی و مالیاتستانی بر مبنای عدالت و انصاف مالیاتی تبدیل کند.
در مجموع، مهمترین مانع بسط و توسعه حرفه در سنوات اخیر عدمتوجه جدی دولتها به حرفه خصوصی حسابرسی و در عمل محدودکردن دایره فعالیت آنها بوده است که نتیجه آن را در افشای انواع تقلبات و فسادهای ویرانگر مشاهده کردهایم.
منبع:جهان صنعت

