نرخ دیه سال ۱۴۰۲ ابلاغ شد

رئیس قوه قضاییه در بخشنامه‌ای به همه واحدهای قضایی و دادسراهای سراسر کشور نرخ دیه سال ۱۴۰۲ را ابلاغ کرد.

واحدهای قضایی و دادسراهای سراسر کشور

در اجرای ماده ۵۴۹ قانون مجازات اسلامی، مصوب ۱۳۹۲ و با توجه به بررسی‌ های بعمل آمده قیمت دیه کامله در ماه‌ های غیر حرام از ابتدای سال ۱۴۰۲، مبلغ نه میلیارد ریال تعیین می‌ گردد.

رئیس قوه قضائیه ـ غلامحسین محسنی اژیه

 به موجب ابلاغ بخشنامه حجت الاسلام والمسلمین غلامحسین محسنی اژه‌ای به همه واحدهای قضایی و دادسراهای سراسر کشور با توجه به بررسی‌های به عمل آمده و در راستای اجرای ماده ۵۴۹ قانون مجازات اسلامی، مصوب سال ۱۳۹۲، قیمت دیه کامله در ماه‌های غیر حرام برای سال ۱۴۰۲ مبلغ ۹میلیارد ریال معادل ۹۰۰ میلیون تومان تعیین شد.

توضیح سایت تازه های حسابداری:

باتوجه به قیمت دیه اعلام شده ، 300 میلیون تومان بیشتر از نرخ دیه سال 1401 است.قیمت دیه کامله در ماه‌های غیر حرام برای سال ۱۴۰۱، ۶۰۰ میلیون تومان تعیین شده بود.

بر اساس ماده ۵۵۵ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲، هرگاه رفتار مرتکب و فوت مجنیٌ‌علیه هر دو در ماه‌های حرام «محرم، رجب، ذی القعده وذی الحجه» یا در محدوده حرم مکه، واقع شود خواه جنایت عمدی خواه غیرعمدی باشد، علاوه بر دیه نفس، یک سوم دیه نیز افزوده می گردد.

بنابراین نرخ دیه کامل مرد مسلمان در ماه‌های حرام در سال 1402 مبلغ 1.200.000.000 تومان خواهد بود.

نحوه محاسبه چند درصد دیه

برای محاسبه چند درصد دیه ، لازم است تا نرخ دیه در هر سال را در ماه های غیر حرام بدانیم. ضرورت این موضوع ، از این جهت می باشد که چند درصد دیه ، با در نظر گرفتن دیه کامل هر سال ، محاسبه می شود . به عنوان مثال ، چنانچه قاضی ، در سال 1402، بابت جراحتی به ده درصد دیه کامل رای دهد ، این ده درصد ، با در نظر گرفتن نرخ دیه کامل انسان1402 ، محاسبه خواهد شد. دیه کامل انسان 1402 ، 900میلیون است و ده درصد آن ، 90میلیون تومان خواهد شد.

دیه چیست ؟

«دیه» در ماده ۱۷ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ این طور تعریف شده است: «دیه اعم از مقدر و غیرمقدر، مالی است که در شرع مقدس برای ایراد جنایت غیرعمدی بر نفس، اعضاء و منافع و یا جنایت عمدی در مواردی که به هر جهتی قصاص ندارد به موجب قانون مقرر می شود.»

دیه در ماه های حرام؛ تغلیط دیه

مبلغ دیه نفس، در صورتی هم صدمه و هم فوت در یکی از ماه های محرم، رجب، ذی القعده و ذی الحجه (موسوم به ماه های حرام) اتفاق بیفتد، یک سوم به میزان دیه اعم از اینکه مقتول زن باشد یا مرد اضافه می شود (اصطلاحا «تغلیظ» می شود).

بنا بر این در صورت وجود شرایط تغلیط، میزان دیه نفس مرد مسلمان 1.200 میلیون تومان و دیه نفس زن مسلمان 600 میلیون تومان خواهد بود.

طبق ماده 550 قانون مجازات اسلامی: دیه قتل زن، نصف دیه مرد است. در این مورد لازم است به ماده 560 قانون مجازات اسلامی نیز اشاره نماییم که بر اساس آن، دیه زن و مرد در اعضاء و منافع تا کمتر از ثلث دیه کامل مرد یکسان است و چنانچه ثلث یا بیشتر شود دیه زن به نصف تقلیل می یابد.

پرداخت دیه به قیمت زمان پرداخت

طبق ماده ۴۹۰ قانون مجازات اسلامی مصوب ۱۳۹۲ پرداخت کننده باید دیه را به قیمت تعیین شده برای زمانی که می خواهد بپپردازد بدهد، حتی اگر خود دیه تقسیط شده باشد، هر قسط را باید به قیمت زمان پرداخت بدهد.

تکلیف پرداخت قسطی دیه

باید بین تقسیط خود دیه و تقسیط قیمت دیه قائل به تفکیک شد، ممکن است مقرر شده باشد جانی هر ماه مثلا یک دهم مقدار دیه ای که محکوم شده است (مثلا دیه کامل مرد مسلمان) را بپردازد، در این صورت در هر نوبت باید به قیمت زمان پرداخت بپردازد، یعنی در همین فرض که مقرر شده جانی هر ماه یک دهم دیه کامل را بپردازد، در اسفند 1401باید ۴۸ میلیون تومان پرداخت می کرده است ولی در فروردین 1402 باید ۶۰ میلیون تومان بپردازد.

ولی اگر در همین پرونده، مقرر شده بود که جانی ۴۸۰ میلیون تومان (که مثلا قیمت دیه در زمان توافق بوده است) را در ده قسط بپردازد، در هر حال باز هم در هر قسط همان ۴۸ میلیون تومان را باید بپردازد.