عائله مندی و حق اولاد در بودجه ۱۴۰۵ چقدر است؟

 مبلغ عائله مندی و حق اولاد در بودجه ۱۴۰۵ افزایش ۲۰ درصدی داشته است.

کمیسیون تلفیق لایحه بودجه سال ۱۴۰۵، امتیاز عائله‌مندی و حق اولاد کارمندان و بازنشستگان را مطابق پیشنهاد دولت نهایی کرد؛ تصمیمی که تنها افزایش ۲۰ درصدی این اقلام را نسبت به سال جاری پیش‌بینی می‌کند. این در حالی است که قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، مسیر افزایشی متفاوت و به‌مراتب بالاتری را برای این اقلام تا پایان سال ۱۴۰۵ تعیین کرده است.

بررسی مصوبه کمیسیون تلفیق

بر اساس مصوبه کمیسیون تلفیق، امتیاز عائله‌مندی و حق اولاد در سال ۱۴۰۵ بدون تغییر نسبت به سال ۱۴۰۴ باقی مانده و افزایش دریافتی این اقلام صرفاً از محل رشد ضریب ریالی حقوق اعمال می‌شود. مطابق این تصمیم، افزایش عملی این دو مؤلفه در سال آینده به حدود ۲۰ درصد محدود خواهد بود.

دولت و کمیسیون تلفیق در این رویکرد هم‌نظر بوده‌اند؛ با این حال، بنا بر اعلام منابع پارلمانی، قرار است این موضوع در جریان بررسی لایحه بودجه در صحن علنی مجلس شورای اسلامی توسط نمایندگان مورد پیگیری قرار گیرد. بررسی تفصیلی بودجه سال ۱۴۰۵ از هفته آینده در صحن علنی مجلس آغاز خواهد شد.

الزام قانونی مغفول‌مانده

این تصمیم در حالی اتخاذ شده است که مطابق ماده ۱۶ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، دولت مکلف است از سال ۱۴۰۰ به مدت پنج سال (تا پایان سال ۱۴۰۵)، امتیازات مربوط به عائله‌مندی و حق اولاد کارمندان و بازنشستگان را به‌صورت سالانه و نسبت به سال قبل افزایش دهد؛ به‌گونه‌ای که عائله‌مندی هر سال ۵۰ درصد و حق اولاد هر سال ۱۰۰ درصد رشد داشته باشد. این افزایش‌ها در سال‌های گذشته به‌صورت سالانه اعمال شده و بر اساس حکم صریح قانون، در سال ۱۴۰۵ نیز باید استمرار یابد.

بر این اساس، محدود شدن افزایش این اقلام به ۲۰ درصد در سال پایانی اجرای قانون، از منظر تحقق اهداف حمایتی و جمعیتی قانون‌گذار، محل ابهام و انتقاد کارشناسی است.

جزئیات امتیازات و نحوه محاسبه مبالغ ریالی

مطابق مصوبه کمیسیون تلفیق، ضریب ریالی حقوق در سال ۱۴۰۵ برابر با ۶٬۹۵۴ ریال تعیین شده است. همچنین امتیاز اقلام مورد بحث به شرح زیر است:

• امتیاز حق اولاد: ۲٬۹۶۷

• امتیاز عائله مندی: ۳٬۶۲۵

مبلغ ریالی هر یک از این اقلام از حاصل‌ضرب امتیاز مربوطه در ضریب ریالی محاسبه می‌شود. لازم به ذکر است که امتیاز این دو قلم در سال ۱۴۰۵ تغییری نسبت به سال ۱۴۰۴ نداشته و افزایش مبالغ صرفاً ناشی از افزایش ضریب ریالی است.

جدول مقایسه‌ای عائله‌مندی و حق اولاد

جمع‌بندی

بررسی ارقام بودجه سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد افزایش عائله‌مندی و حق اولاد، بیش از آنکه ناشی از افزایش واقعی امتیازات حمایتی باشد، نتیجه رشد ضریب ریالی حقوق است. این در حالی است که سال ۱۴۰۵، سال پایانی دوره پنج‌ساله اجرای ماده ۱۶ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت محسوب می‌شود و انتظار می‌رود اهداف کمی تعیین‌شده در این قانون به‌طور کامل محقق شود.

از این منظر، تصمیم نهایی مجلس در جریان بررسی تفصیلی بودجه می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در اجرای صحیح قانون، تقویت سیاست‌های جمعیتی و میزان رضایت جامعه کارمندی و بازنشستگی کشور ایفا کند.

صیاح الدین شهدی- مجله کارگزینی