آمار و ارقام منتشر شده از اسناد برگشت داده شده در نظام بانکی به تفکیک سال نشان می‌دهد که در 6 سال گذشته، پس از سال 88، سال 90 به طور نسبی پربرگشت ترین سال برای اسناد بانکی بوده است.
.
بر این اساس در سال 90 از میزان کل 736 هزار و 710 میلیارد تومان اسناد بانکی صادر شده مبلغي معادل 35 هزار و 610 ميليارد تومان دراتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران برگشت داده شده است که معادل 8/4 درصد است.
.
در سال 88 میزان کل اسناد بانکی صادر شده برابر 462 هزار و 940 میلیارد تومان بود که از این میزان، مبلغ 23 هزار و 410 میلیارد تومان برگشت داده شد. این نشان‌دهنده برگشت1/5 درصد اسناد بانکی در سال 88 است.
.
متوسط برگشت اسناد در 6 سال اخیر: 3/4 درصد
میزان اسناد برگشت داده شده در نظام بانکی یکی از متغیرهای اساسی اقتصادی برای تحلیل کیفیت فعالیت بانک‌ها در یک کشور است. بر اساس داده‌ها و آمار مربوط به این متغیر در بین سال‌های 1385 تا 1390 به طور متوسط 3/4 درصد از کل مبلغ صادر شده به صورت اسناد بانکی برگشت خورده است.
.
در سال 1385 در اتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران حدود 78 ميليون و 200 هزار برگ سند به مبلغي معادل 299 هزار و 880 ميليارد تومان مبادله شد. در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به ترتيب به اعداد 7/211 و 4/980 رسيد.
.
همچنین در این سال حدود 3 ميليون و 600 هزار برگ سند به مبلغي معادل 10 هزار و 930 ميليارد تومان در اتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران برگشت داده شد. متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده نیز به ترتيب به اعداد 4/146 و 642 رسید. اما نسبت اسناد برگشت داده شده به مبادله شده از نظر تعداد و مبلغ به ترتيب به 6/4 درصد و 6/3 درصد بود.
.
افزایش 2/35 درصدی برگشت اسناد در سال 86
بر اساس داده‌ها و آمار منتشر شده بانک مرکزی در سال ١٣٨٦ حدود 79 ميليون و 100 هزار برگ سند به مبلغ 415 هزار و 710 ميليارد تومان مبادله شد. در اين سال، متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به ترتيب به اعداد 8/115 و7/229 رسيد که در مقايسه با سال ١٣٨٥ به ترتيب1/1 درصد و 6/38 درصد افزایش نشان می‌دهد.
.
اما در این سال، حدود 3 ميلیون و 900 هزار برگ سند به مبلغ 14 هزار و 770 ميليارد تومان در اتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران برگشت داده شد. در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده نسبت به سال ١٣٨٥ به ترتيب 9 درصد و 2/35 درصد افزایش داشت.
.
در نتیجه در سال ١٣٨٦ نسبت اسناد برگشت داده شده به مبادله شده از نظر تعداد و مبلغ به ترتيب به 5 درصد و 6/3 درصد رسید در حالی که نسبت‌هاي مزبور در سال ١٣٨٥ به ترتيب 6/4 و 6/3 درصد بود.
.
کاهش صدور اسناد و افزایش شاخص برگشت در سال 87
در سال 87 در حالی که تعداد اسناد صادر شده نسبت به سال قبل خود کاهش داشت، اما شاخص تعداد برگشت اسناد تا 9/25 درصد افزایش داشت.
.
بر این اساس در سال 1387 حدود63 ميليون و 600 هزار برگ سند به مبلغي معادل 466 هزار و 360 ميليارد تومان مبادله انجام شد و در نتیجه در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به ترتيب به اعداد 2/93 و 7/257 رسيد که در مقايسه با سال 1386 از نظر تعداد 5/19 درصد کاهش و از لحاظ مبلغ 2/12 درصد افزايش داشت.
.
اما به رغم کاهش 5/19 درصدی در تعداد اسناد صادر شده در این سال حدود 4 ميليون و 900 هزار برگ سند به مبلغي معادل20 هزارو 940 ميليارد ريال برگشت داده شد . در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده به ترتيب به اعداد 7/145 و 1/312 رسيد که نسبت به سال قبل خود به ترتيب 9/25 درصد و 8/41 درصد افزایش داشته است.
.
رکورد برگشت اسناد در سال 88
اما ارقام نشان دهنده آن است که بیشترین برگشتی در 6 سال گذشته برای اسناد بانکی به سال 1388 مربوط می شود. بر این اساس در سال ١٣٨٨ در اتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران حدود 47 ميليون و 500 هزار برگ سند به مبلغي معادل 462 هزار و 940 ميليارد تومان مبادله شد.
.
در نتیجه مبلغ کل اسناد صادر شده در سیستم بانکی در سال 88 نسبت به سال ماقبل خود کاهش نیز داشته است. در واقع در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به ترتيب به اعداد 5/69 و 8/255 رسيد که در مقايسه با سال ١٣٨٧ به ترتيب 4/25 و 7/0 درصد کاهش داشته است.
.
در سال ١٣٨٨ حدود 5 ميليون و 100 هزار برگ سند به مبلغي معادل 23 هزار و 410 ميليارد تومان برگشت داده شد. همچنین در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده به ترتيب به اعداد 9/149 و 9/348 رسيد که نسبت به سال ١٣٨٧ به ترتيب 9/2 درصد و 8/11 درصد افزایش را نشان می دهد.
.
در سال ١٣٨٨ نسبت اسناد برگشت داده شده به مبادله شده از نظر تعداد و مبلغ به ترتيب به 7/10 درصد و 1/5 درصد رسيد که بیشترین سهم برگشتی را در 6 سال گذشته به این سال اختصاص می‌دهد.
.
رشد صدور اسناد بانکی در سال 89
در سال ١٣٨٩ حدود 49 ميليون و 400 هزار برگ سند به مبلغي معادل 628 هزار و 520 ميليارد تومان مبادله شد. در اين سال متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به ترتيب به اعداد 3/72 و 3/347 رسيد که در مقايسه با سال ١٣٨٨ به ترتيب 4 درصد و 8/35 درصد افزایش یافت.
.
اما از این تعداد اسناد صادرشده حدود 5 ميليون و 900 هزار برگ سند به مبلغي معادل 27 هزار و 890 ميليارد تومان نیز برگشت داده شد تا متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده در این سال به ترتيب به اعداد 6/172 و 7/415 برسد.
همچنین در سال ١٣٨٩ نسبت اسناد برگشت داده شده به مبادله شده از نظر تعداد و مبلغ به ترتيب به 9/11درصد و 4/4 درصد رسید.
.
736 هزار میلیارد صدور اسناد، 36هزار میلیارد برگشت اسناد
سال 90 نیز سالی بود که در آن سهم اسناد برگشت داده شده از کل اسناد صادر شده قابل توجه بود. بر اساس داده‌های موجود و منتشر شده توسط بانک مرکزی در این سال در اتاق پاياپاي اسناد بانکي تهران بالغ بر51 ميليون و 400 هزار برگ سند مبادله شد که ارزش کل این اسناد به مبلغي معادل 736 هزار و 710 ميليارد تومان رسید. در نتیجه در اين دوره متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد مبادله شده به اعداد 2/75 و 1/407 رسيد که در مقايسه با سال ١٣٨٩ به ترتيب 4 درصد و 2/17 درصد افزایش نشان می‌دهد.
.
اما در سال ١٣٩٠ حدود 6 ميليون و 400 هزار برگ سند به مبلغي معادل 1/356 هزارميليارد ريال نیز برگشت داده شد و متوسط شاخص‌هاي تعداد و مبلغ اسناد برگشت داده شده را به ترتيب به اعداد 9/187 و 7/530 رساند.
.
سهم تعداد اسناد برگشت شده در سال 90 از کل اسناد برابر با 4/12 درصد بود. این سهم برای مبالغ برگشتی در این سال به 8/4 درصد رسید که عنوان پربرگشت‌ترین را پس از سال 88 برای اسناد بانکی در دوره 6 ساله اخیر براي سال 90 مهیا می‌کند.
.
منبع : دنياي اقتصاد
.