- ACCPress.com – تازه های حسابداری - http://www.accpress.com/news -

فرصت ها و تهدید های اجرای IFRS در صورت های مالی شرکت ها(بخش اول)

 

تهیه صورت های مالی بر مبنای IFRS نیازمند آموزش است.

سیدمحمد علوی-  دبیرکل جامعه حسابداران رسمی ایران

چند وقتی است در ادبیات مالی و حرفه ای از واژه استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی IFRS یاد می شود در صورتی که تا کنون از واژه استانداردهای حسابداری استفاده می شد.


در سال ۲۰۰۰ کمیته تدوین استانداردهای بین المللی حسابداری (تحت نظر IFAC) اقدام به تدوین و انتشار استانداردهای بین المللی حسابداری کرده است.

اما بعد از آن هیات تدوین استانداردهای بین المللی حسابداری تشکیل شد و استانداردهای منتشره بعدی خود را استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی نامید و مقرر شد استانداردهای منتشره کمیته تا زمان عدم تغییر از سوی هیات مورد قبول باشند.

گذار از استانداردهای ملی حسابداری به استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی یکی از الزاماتی است که به ویژه در فضای اقتصادی بعد از برجام ضرورت آن احساس شد. وقتی تعامل بیشتر با اقتصاد جهانی، حضور سرمایه گذاران خارجی در اقتصاد ایران و فعالیت بین المللی بورس اوراق بهادار مطرح می شود، طبیعتا باید گزارشگری مالی ما نیز از مبانی یکسانی در سطح بین المللی پیروی کند و به نحوی باشد که رویه ها و ارقام و سرفصل های مندرج در صورت های مالی به شکلی مشابه و قابل مقایسه و مشترک با تمام دنیا باشد تا سرمایه گذار خارجی براساس آن قادر به تصمیم گیری باشد.

رشد بازار اوراق بهادار در نیمه دوم دهه ۱۳۸۰ و تلاش مدیران نهادهای این بازار برای ارتباطات فراملی بود که نخستین بار ضرورت امر را نشان داد. احساس می شد که زبان گزارشگری مالی مشترک و هماهنگ با استانداردهای جهانی، یکسان و با کیفیت بالادر گزارشگری مالی مورد استفاده قرار گیرد تا سرمایه گذاران خارجی قادر به ارزیابی مالی شرکت های ایرانی باشند و شرکت های پذیرفته شده در بورس نیز قابلیت حضور در تابلوی بورس های خارجی را داشته باشند.

به دنبال پیشنهادهای سازمان بورس، سازمان حسابرسی در مجمع سال ۱۳۹۰ تصویب کرد که گروهی از شرکت ها و نهادهای مالی ثبت شده نزد سازمان بورس که از سوی این سازمان مشخص می شود و شرکت های فرعی و وابسته به آنها در تهیه صورت های مالی خود از استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی استفاده کنند.
در اقدام بعدی، سازمان بورس و اوراق بهادار تمامی شرکت ها و نهادهای مالی ثبت شده نزد این سازمان و به تبع آن، شرکت های فرعی و وابسته آنها را مجاز شمرد که در تهیه صورت های مالی که از تاریخ ۰۱/ ۰۱/ ۱۳۹۲ و بعد از آن شروع می شود، مجاز به تهیه صورت های مالی «تلفیقی» یا «مجموعه» مبتنی بر استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی (IFRS) هستند.

سرانجام این سازمان همه بانک ها و موسسات اعتباری، کلیه شرکت های بیمه ثبت شده و نیز تمامی شرکت های پذیرفته شده در بورس و فرابورس با سرمایه ثبت شده ۱۰ هزار میلیارد ریال و بیشتر از آن را به ارائه دو مجموعه صورت مالی سالانه (از سال مالی یکم فروردین ۱۳۹۵)، بر اساس استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی و نیز استانداردهای حسابداری ایران (هردو به صورت حسابرسی شده) ملزم ساخت.

همچنین اعلام شد که تهیه صورت های مالی بر اساس استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی برای سایر شرکت ها در سال مالی ۱۳۹۵ اختیاری است و شرکت هایی که در سال های آتی ملزم به تهیه صورت های مالی طبق IFRS خواهند شد، متعاقبا اعلام خواهد شد.

بنابراین مشاهده می کنیم که روند گذار به IFRS که ابتدا کاملابطئی و کند بود به تدریج شتاب و سرعت بیشتری یافته و به همین دلیل، در خصوص تسلط بر شیوه های گزارشگری مالی برمبنای استانداردهای بین المللی، شرکت ها باید از هم اکنون خود را مهیا کنند و در صورت لزوم دوره های آموزشی مناسب را بگذرانند.
اما قبل از هر چیز، توصیه می کنم متقاضیان آموزش این استانداردها اولاباید با خودباوری در این دوره ها شرکت کنند. بخش بسیار بزرگی از استانداردهای حسابداری ایران مشابه استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی است و از این بابت با این بخش کاملاآشنا هستند.

البته تفاوت های اندک در برخی بخش ها وجود دارد. برای آموزش این ویژگی های متفاوت متقاضیان باید توجه داشته باشند که گروهی بهتر می توانند استفاده و کاربرد این استانداردها را تبیین کنند که درگیر کارهای عملیِ اجرایی و نظارتی هستند. آنان که عمدتا درگیر کارهای پژوهشی و آکادمیک هستند شاید در زمینه هایی مانند منطق گذار به استانداردهای بین المللی یا کلیات آن می توانند مباحث سودمندی ارائه کنند، اما برای آموزش IFRS نیازمند مدرسانی هستیم که علاوه بر قدرت تدریس و انتقال مطالب به طور عملی و مستمر درگیر اجرای این استانداردها بوده اند.

به همین دلیل دوره هایی کاربردی تر است که استادان اهل حرفه حسابرسی برگزار می کنند. در مجموع، معتقدم که حسابداران رسمی شاغل در موسسات حسابرسی درگیر آموزش IFRS دوره های اجرایی و کاربردی تری دارند. جامعه حسابداران رسمی ایران قبل از هر چیز به منظور آنکه دوره های آموزشی از کیفیت مناسب و در سطح بین المللی برخوردار باشد تفاهم نامه ای با انجمن حسابداران خبره انگلستان (ACCA)، منعقد کرده و تصمیم گرفته است به منظور حداکثر بهره وری دوره های آموزشی را به طور مشترک با ACCA برگزار کند.

نخستین دوره که به حسابداران رسمی امضاکنندگان گزارش حسابرسی صورت های مالی اختصاص یافت از ششم بهمن ۱۳۹۵ آغاز شده است و دوره های بعدی نیز به زودی شروع می شود و تا شهریور ۱۳۹۶ ادامه خواهد داشت. به همین ترتیب با توجه به ضرورت و اهمیت این موضوع، جامعه حسابداران رسمی ایران تدارک دیده که به طور مشترک با ACCA دوره های آموزش IFRS را برای تمامی حسابداران رسمی شاغل در موسسات حسابرسی، مسوولان کار حسابرسی شاغل در موسسات حسابرسی، مدیران مالی شرکت های مشمول تهیه صورت های مالی بر مبنای استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی و کلیه افراد دست اندرکار و درگیر امور اجرایی یا نظارتی تهیه این صورت های مالی، با کمترین هزینه یا حتی به صورت رایگان طراحی و برگزار کند.

آنچه در وهله نخست حائز اهمیت است اینکه شرکت ها باید با خودباوری از استانداردهای بومی به استانداردهای بین المللی گذار کنند. بخش عمده ای از این دو مجموعه استاندارد همپوشانی نسبی دارند و آموزش حرفه ای سایر موارد می تواند به سرعت انجام شود. در وهله بعد شرکت ها باید توجه داشته باشند که برون سپاری تهیه صورت های مالی مبتنی بر IFRS اگر به دست اهل فن صورت نگیرد و از سوی افرادی صورت گیرد که تاکنون صورت های مالی تهیه نکرده یا صورت های مالی رسیدگی و اعتباربخشی نکرده باشند می تواند مخاطره آمیز باشد و شرکت ها باید آموزش حرفه ای کادر مالی خود را جدی بگیرند.

جامعه حسابداران رسمی ایران نیز برای ارائه خدمات کامل آموزشی در زمینه به کارگیری استانداردهای بین المللی گزارشگری مالی برای مدیران مالی شرکت های مشمول از آمادگی کامل برخوردار است و حتی الامکان تلاش می کند ضمن استفاده از تجارب ACCA هزینه های آموزش را نیز در سطح حداقل کاهش دهد و در بخش اجرایی و عملیاتی نیز بسیاری از موسسات حسابرسی صلاحیت حرفه ای و توانایی لازم را در تهیه صورت های مالی بر مبنای IFRS دارند.

منبع:دنیای اقتصاد